Zakład Literatury XX wieku

Ilp
Strona Wydziału Polonistyki
Strona Uniwersytetu Warszawskiego

Prof. dr hab. Hanna Gosk
Prof. dr hab. Hanna Gosk
wyślij wiadomość

Tytuł naukowy profesora uzyskała w 2004 roku. Od roku 2007 zajmuje stanowisko profesora zwyczajnego. W kadencji 2008–2012 została przewodniczącą Rady Naukowej Instytutu Literatury Polskiej Wydziału Polonistyki UW. Od 2006 r. kieruje zorganizowaną przez siebie Pracownią Antropologicznych Problemów Literatury w tymże Instytucie. W latach 1998–2006 przez dwie kadencje była kierownikiem Studium Doktoranckiego na Wydziale Polonistyki UW. W roku 2009 powołała do istnienia sieć naukową pod nazwą Centrum Badań Dyskursów Postzależnościowych, w której uczestniczą Uniwersytet Warszawski, Uniwersytet Jagielloński, Uniwersytet im. A. Mickiewicza w Poznaniu oraz Uniwersytety Wrocławski, Gdański i Szczeciński a także IBL PAN. Przewodniczy zarówno temu przedsięwzięciu jak i Radzie Naukowej serii wydawniczej ukazującej się pod patronatem Centrum w wydawnictwie Universitas. Wprowadziła do słownika współczesnych badań literaturoznawczych terminy: studia postzależnościowe, dyskurs postzależnościowy. W latach 20112013 realizuje grant Narodowego Centrum Nauki 2011/01/B/H2S/01120 "Polskie dyskursy postzależnościowe w kontekście porównawczym. Tematy i metodologie”. W kadencji 20122016 jest członkiem prezydium Komitetu Nauk o Literaturze PAN. W kadencji 2017–2021 również należy do KNoL PAN.
Jako lektor języka i kultury polskiej pracowała na uczelniach w Londynie (School of Slavonic and East European Studies) i Oksfordzie (1985–1986), jako visiting professor prowadziła wykłady z najnowszej literatury polskiej podczas studyjnych pobytów naukowych na Indiana University w Bloomington (USA) (1998, 1999, 2006) i University of British Columbia w Vancouver (Kanada) (2009). W celach naukowo-studyjnych przebywała kilkakrotnie na uniwersytetach w Londynie i Oksfordzie (St Hugh`s College). Prowadzi współpracę naukową ze slawistami z uniwersytetów w Chicago i Vancouver. 

Zainteresowania badawcze:

  • badania szeroko pojętego procesu historycznoliterackiego ze szczególnym uwzględnieniem zagadnień: prozy i krytyki literackiej krajowej oraz emigracyjnej;
  • wielki modernizm i okres ponowoczesności;
  • literatura dokumentu osobistego;
  • zmiany zachodzące w prozie polskiej po roku 1989;
  • literackie obrazowanie historii;
  • nowsze metodologie w podejściu do literatury współczesnej z akcentem na ujęcia antropologiczne, postkolonialne.

Ważniejsze publikacje:

a) książki autorskie

  • W kręgu Kuźnicy. Dyskusje literackie lat 1945–1948, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa 1985;
  • Wizerunek bohatera. O debiutanckiej prozie polskiej przełomu 1956 roku, Wydawnictwo Uniwersytetu Warszawskiego, Warszawa 1992;
  • „A gdy to wszystko zapomnę... .” Szkice o polskim pisarstwie emigracyjnym XX wieku, Świat Literacki, Izabelin 1995;
  • Jesteś sam w swojej drodze. O pisarstwie Leo Lipskiego, Świat Literacki, Izabelin 1998;
  • Bohater swoich czasów. Postać literacka w prozie polskiej XX wieku o tematyce współczesnej. Wybrane zagadnienia, Wydawnictwo Świat Literacki, Izabelin 2002;
  • Zamiast końca historii. Rozumienie i prezentacja procesu historycznego w polskiej prozie XX i XXI wieku podejmującej tematy współczesne, Dom Wydawniczy Elipsa, Warszawa 2005. Zapoznaj się ze spisem treści.
  • Opowieści „skolonizowanego/kolonizatora”. W kręgu studiów postzależnościowych nad literaturą polską XX i XXI wieku, Universitas, Kraków 2010.
  • Wychodzenie z „cienia imperium”. Wątki postzależnościowe w literaturze polskiej XX i XXI wieku, Universitas, Kraków 2015.

b) redakcja książek zbiorowych:

  • Autobiografizm – przemiany, formy, znaczenia, red. H. Gosk, A. Zieniewicz, Dom Wydawniczy Elipsa, Warszawa 2001;
  • Codzienne, przedmiotowe, cielesne. Języki nowej wrażliwości w literaturze polskiej XX wieku, red. i wstęp H. Gosk, Świat Literacki, Izabelin 2002;
  • Historia niechciana. Historie obecne: szkice o literaturze polskiej XX wieku, red. H. Gosk, A. Zieniewicz, Dom Wydawniczy Elipsa, 2003;
  • Czytane na nowo. Proza polska XX wieku a współczesne orientacje w badaniach literaturoznawczych, red. M. Dąbrowski, H. Gosk, wstęp M. Dąbrowski, Świat Literacki, Izabelin 2004. Zapoznaj się ze spisem treści;
  • Pisarz na emigracji. Mitologie, style, strategie przetrwania, red. H. Gosk, A.S. Kowalczyk, wstęp H. Gosk, A.S. Kowalczyk, Wydawnictwo „Elipsa”, Warszawa 2005. Zapoznaj się ze spisem treści;
  • Podmiot i tekst w literaturze XX wieku. Warsztaty interpretacyjne, red. H. Gosk, A. Zieniewicz, przy współpracy K. Krowirandy, Ż. Nalewajk, Dom Wydawniczy Elipsa, Warszawa 2006;
  • Teraźniejszość i pamięć przeszłości. Rozumienie historii w literaturze polskiej XX i XXI wieku, red. H. Gosk, A. Zieniewicz, Dom Wydawniczy Elipsa, Warszawa 2006. Zapoznaj się ze spisem treści;
  • Narracje po końcu (wielkich) narracji. Kolekcje, obiekty, symulakra..., red. H. Gosk, A. Zieniewicz, Dom Wydawniczy Elipsa, Warszawa 2007. Zapoznaj się ze spisem treści;
  • Co dalej literaturo? Jak zmienia się współcześnie pojęcie i sytuacja literatury, red. A. Brodzka-Wald, H. Gosk, A. Werner, Wydawnictwo IBL PAN, Warszawa 2008;
  • (Nie)ciekawa epoka. Literatura i PRL, red. i wstęp H. Gosk, Dom Wydawniczy Elipsa, Warszawa 2008. Zapoznaj się ze spisem treści;
  • (Nie)obecność. Pominięcia i przemilczenia w narracjach XX wieku, red. i wstęp H. Gosk, B. Karwowska, Dom Wydawniczy Elipsa, Warszawa 2008. Zapoznaj się ze spisem treści;
  • Zwyczajny człowiek w niezwyczajnej sytuacji. Próba przekazania doświadczenia nieposiadającego wzoru opisywalności, red. i wstęp H. Gosk, Dom Wydawniczy Elipsa, Warszawa 2009. Zapoznaj się ze spisem treści i wstępem;
  • Nowe dwudziestolecie (1989–2009). Rozpoznania. Hierarchie. Perspektywy, red. i wstęp H. Gosk, Dom Wydawniczy Elipsa, Warszawa 2010. Zapoznaj się ze spisem treści i wstępem;
  • Narracje migracyjne w literaturze polskiej XX i XXI wieku, red. i wstęp H.Gosk, Universitas, Kraków 2012.
  • (P)o zaborach, (p)o wojnie, (p)o PRL. Polski dyskurs postzależnościowy dawniej i dziś (z E. Kraskowską), Universitas, Kraków 2013.
  • Historie, społeczeństwa, przestrzenie dialogu. Studia postzależnościowe w perspektywie porównawczej, red. H.Gosk, D.Kołodziejczyk, Universitas, Kraków 2014.
  • (Nie)przezroczystość normalności w literaturze polskiej XX i XXI wieku, red. i wstęp H. Gosk, B. Karwowska, Dom Wydawniczy Elipsa, Warszawa 2014.
  • Przed i po. Wielka Wojna w Literaturach Europy Środkowej i Wschodniej, red. H. Gosk, E. Paczoska, Wydawnictwo Wydziału Polonistyki UW, Warszawa 2015.
  • Opowiedzieć (sobie) Polskę. Literackie ślady cezur 1918, 1945, 1989 w szkicach warsztatowych na temat (i obok tematu), red. H.Gosk, P.Sadzik, Dom Wydawniczy Elipsa, Warszawa 2016.
  • Sam początek. Lata 1944-1948 w literaturze okresu Polski Ludowej, red. H.Gosk, B.Karwowska, Dom Wydawniczy Elipsa, Warszawa 2017.

c) wybrane artykuły z ostatnich lat:

  • Polish Post-dependent Palimpsests: A Reading of Tadeusz Konwicki and Dorota Masłowska`s Novels from the Postcolonial Perspective [w:] The Effect of Palimpsest, eds. B. Shallcross, R. Nycz, Peter Lang Internationaler Verlag der Wiessenschafen, Frankfurt am Main, Berlib, Bern, Bruxelles, New York, Oxford, Wien, 2011 s. 227–239.
  • Counter-discourse and the postcolonial perspective: The Polish Complex by Tadeusz Konwicki, "Journal of Postcolonial Writing" (Routledge) Vol. 48 Number 2, May 2012, pp. 200–209.
  • Tożsamościotwórcze aspekty polonistycznych studiów postzależnościowych, "Teksty Drugie" 2012 nr 3, s. 51–63.
  • Konstruowanie psychospołecznej przestrzeni sąsiada. Niemiecki Zachód i rosyjski Wschód w reportażowo-podróżniczej prozie polskiej ostatnich lat, „Porównania. Czasopismo poświęcone zagadnieniom komparatystyki literackiej oraz studiom interdyscyplinarnym” 2013 nr 11, s. 247-263.
  • Польське літературознавство на тему постзалежности, "Критика" травень-червень 2013, nr 5-6 (187-188), стр. 14-17, переклала з польської Олена Шеремет (Ukraina).
  • Identity-formative aspects of Polish postdependency studies, przeł. Jan Szelągiewicz, „Teksty Drugie” 2014 nr 1, s. 235-247.
  • Identity Forming Aspects of Dialoguing with the Other: A Literary Version of Polish-German Relations in 20th Century Polish Prose, “Forum for World Literature Studies “ 2014 Vol.6 nr 3 pp. 347-357.
  • Sambor i okolica. Dwie opowieści geo(poli/poe)tyczne o tym, że w Galicji żyło się razem, ale osobno (przypadek A. Kuśniewicza i A. Sandauera), „Teksty Drugie” 2014 nr 6, s. 264-282.
  • Literaturoznawcze inspiracje studiami postkolonialnymi. Impuls postzależnościowy, „Przegląd Humanistyczny” 2015 nr 2, s. 8-22.
  • Literackie „nie” wobec tematów tabu politycznie zadekretowanych w czasach PRL-u. Przykład prozy Tadeusza Konwickiego [w:] Posttotalitarny syndrom pokoleniowy w literaturach słowiańskich Europy Środkowej, Wschodniej i Południowo-Wschodniej końca XX – początku XXI wieku w świetle studiów postkolonialnych, red. Agnieszka Matusiak, Wydawnictwo Bonami, Poznań-Wrocław 2016, s. 121-135.
  • Postprzeszłość i humanistyka interwencyjna [w:] Projekt na daleką metę. Prace ofiarowane Ryszardowi Nyczowi, s. 488, red. Anna Nasiłowska, Zdzisław Łapiński, Wydawnictwo IBL PAN, Warszawa 2016, s. 305-314.
  • Krytyka postzależnościowa – polska odmiana studiów postkolonialnych [w:] „Debaty Artes Liberales”, tom X, Perspektywy postkolonializmu w Polsce, Polska w perspektywie postkolonialnej, s. 341, red. Jan Kieniewicz, Katarzyna Tomaszuk, Wydawnictwo Wydziału „Artes Liberales”, Warszawa 2016, s. 39-55.

d) opracowania edytorskie:

  • Leo Lipski Paryż ze złota. Teksty rozproszone, wybór, przypisy, posłowie H. Gosk, Świat Literacki, Izabelin 2002.